Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
पुरा-जलवायुबिज्ञान
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
[[File:Temperature_reconstruction_last_two_millennia.svg|thumb|230px|right|alt=एक तरह के लाइन ग्राफ|पछिला 2000 साल में तापमान के बदलाव]] '''पुराजलवायुबिज्ञान''' ([[अंगरेजी]]: Paleoclimatology) बिज्ञान के एक ठो शाखा हवे जे पुराना समय के [[जलवायु]] के अध्ययन करे ला, जवना समय के [[मौसम]] के यंत्र द्वारा नापल आँकड़ा न मौजूद होखे।<ref>{{cite web|url=https://www.ncdc.noaa.gov/news/what-paleoclimatology |title=What is Paleoclimatology? | National Centers for Environmental Information (NCEI) formerly known as National Climatic Data Center (NCDC) |language=en |publisher=Ncdc.noaa.gov |date= |accessdate=2017-06-07}}</ref> [[पृथ्वी]] के इतिहास में कवना जुग में कइसन जलवायु रहल बा एकर अनुमान लगावे, आँकड़ा जुटावे आ आँकड़ा सभ के बिस्लेषण से ओह दौर के जलवायु के बारे में बतावे के कोसिस करे ला। काफी हद तक ई बिज्ञान [[जलवायु बदलाव]] से संबंधित बाटे, जहाँ जलवायु बदलाव, मनुष्य के [[पर्यावरण पर मनुष्य के परभाव|पर्यावरण पर परभाव]] के रूप में जलवायु में होखे वाला अध्ययन आ बिस्लेषण हवे, पुराजलवायु बिज्ञान एही चिंता सभ के कारण जनमल शाखा हवे जे पृथ्वी के पूरा इतिहास में भइल जलवायु बदलाव सभ के अध्ययन करे ला ताकि मानव द्वारा होखे वाला जलवायु बदलाव के बिलगा के बूझल जा सके। हालाँकि, पृथ्वी के इतिहास में कई बेर तापमान के भारी उतार चढ़ाव भइल बा आ एकर प्रमाण भी मौजूद रहे आ बर्फानी जुग के कारण के ब्याख्या करे वाला सिद्धांत भी दिहल गइल रहे, 1960 के दशक ले बैज्ञानिक लोग के ई बिस्वास भी ना रहल कि मनुष्य के रहन-सहन से पूरा पृथ्वी के जलवायु में बदलाव हो सके ला।<ref>{{cite web|url=https://earthobservatory.nasa.gov/Features/Paleoclimatology/ |title=Paleoclimatology : Feature Articles |publisher=Earthobservatory.nasa.gov |date= |accessdate=2017-06-07}}</ref> स्वान्ते अर्रेनियस 1895 में ई प्रस्तावित कइलेन कि पृथ्वी के ताप में कमी के कारण बर्फानी जुग आवे के कारण कार्बनडाईआक्साइड के मात्रा में बदलाव हो सके ला। तबो पृथ्वी के प्राचीन काल के जलवायु के बारे में समझे के जरूरत तब ज्यादा समझे जाए लागल जब 1960 के दशक के बाद ई सवाल खड़ा भइल कि मनुष्य के क्रिया-कलाप से जलवायु में बदलाव हो सके ला भा ना। पुराजलवायुबिज्ञान अपना अध्ययन आ बिस्लेषण खाती कुछ खास किसिम के आँकड़ा सभ के प्रयोग करे ला जिनहन के पुराजलवायु आँकड़ा या ''प्रॉक्सी'' आँकड़ा भी कहल जाला।<ref>{{cite web|url=http://serc.carleton.edu/microbelife/topics/proxies/paleoclimate.html |title=Paleoclimatology: Climate Proxies |publisher=Serc.carleton.edu |date= |accessdate=2017-06-07}}</ref> एह आँकड़ा सभ के स्रोत, पेड़न के तना मैं मौजूद छल्ला आ समुंद्री जीव जइसे मूँगा के आवास के अध्ययन से ले के आर्कटिक आ अंटार्कटिक क्षेत्र में हजारन साल से जमा हो रहल बरफ के नमूना इत्यादि प्रमुख बाटे।<ref>{{cite web|url=https://www.ncdc.noaa.gov/data-access/paleoclimatology-data |title=Paleoclimatology Data | National Centers for Environmental Information (NCEI) formerly known as National Climatic Data Center (NCDC) |language=en |publisher=Ncdc.noaa.gov |date= |accessdate=2017-06-07}}</ref> <center>[[File:All palaeotemps.png|thumb|center|500px|alt=एगो ग्राफ|पछिला 540 मेगा एनम (यानि 54 करोड़ साल) में पृथ्वी के जलवायु में भइल बदलाव]]</center> ==इहो देखल जाय== * [[जलवायु बिज्ञान]] * [[जलवायु बदलाव]] * [[बैस्विक गरमाव]] ==संदर्भ== {{Reflist|33em}} {{भौतिक भूगोल के बिसय}} [[श्रेणी:जलवायु बदलाव]] [[श्रेणी:जलवायु]] [[श्रेणी:भौतिक भूगोल]] {{climate-stub}}
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Cite web
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Climate-stub
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:भौतिक भूगोल के बिसय
(
संपादन करीं
)