Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
लाल किला
(खंड) के संपादन कइल जात बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
== प्रमुख भवन आ संरचना == किला के सभसे प्रमुख चीज जे ठीक से बचल बा ओह में किला के देवाल आ प्राचीर, मेन गेट, कुछ हाल आ नदी के पूरबी किनारा पर बनल आवासी भवन बाने।<ref>{{cite web |title=World Heritage Site – Red Fort, Delhi |publisher=भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण बिभाग |url=http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_delhi_redfort.asp |accessdate=15 अगस्त 2012}}</ref> किला के अंग के रूप में, आ किला के भीतर मौजूद भवन आ बिल्डिंग सभ में से कुछ प्रमुख के बिबरन नीचे दिहल जा रहल बाटे: === लाहौरी गेट === [[File:Red Fort in Delhi 03-2016 img1.jpg|thumb|alt=लाल बलुआ पाथर के बनल किला के गेट|दिल्ली गेट, बनावट में ई लाहौरी गेट से बहुत समानता वाला बा]] लाहौरी गेट, लाल किला के मुख्य दरवाजा हवे, नाँव एह कारन रखल गइल बा कि ई लाहौर के ओर मुँह कइले बाटे। औरंगजेब के समय में एह दरवाजा के सामने वाला हिस्सा में सुरक्षा खातिर एगो अउरी देवाल बना दिहल गइल। एह नया निर्माण खातिर शाहजहाँ के कहनाम रहल कि "सुघर दुलहिन के मुँह पर पर्दा डाल दिहल गइल"।<ref name=fanshawe>{{Cite book|author=Fanshawe.H.C|title= Delhi, Past and Present|accessdate=10 June 2009|url=https://books.google.com/books?id=vJ4HFt5S8CcC&pg=PA6&dq=Gates+in+Delhi#PPA46-IA1,M1|work=general introduction|pages=1–8|publisher= Asian Educational Services|year= 1998|isbn= 978-81-206-1318-8}}</ref><ref>Sharma p.143</ref><ref name = Milli>{{cite web|url=http://www.milligazette.com/Archives/2004/01-15Jun04-Print-Edition/011506200496.htm|title= Dilli's gates and windows |accessdate=17 May 2009|author=Mahtab Jahan|publisher= MG The Milli Gazette Indian Muslims leading new paper|year=2004}}</ref> भारत के आजादी (1947) के बाद से एही गेट पर 15 अगस्त के तिरंगा झंडा फहरावल जाला आ भारत के परधानमंत्री इहाँ से देस के संबोधित करे लें। === दिल्ली गेट === दिल्ली दरवाजा, किला के दुसरा प्रमुख दरवाजा हवे। ई दक्खिन मुँह के बा आ अपना बनावट में बहुत कुछ लाहौरी गेट के नियन बाटे। एह दरवाजा के दूनो ओर एकहक ठो बड़हन आकार के हाथी बनल बाने। 1903 में लार्ड कर्जन इनहन के मरम्मत करववले रहलें जबकि इनहन के औरंगजेब के समय में गिरवा दिहल गइल रहल।<ref>{{cite web|url=http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_delhi_redfort_detail.asp|title=World heritage site| work = Asi.nic.in}}</ref> === छत्ता चौक === छत्ता चौक मूल रूप से बजार के रूप में बनावल गइल रहेल ई लाहौरी गेट के बगल में बा आ एकरा सोझा खुला मैदान नियर बाटे। मुगल दौर में इहाँ शाही भवन में निवास करे वाला लोग के खातिर रेशम, गहना-गुरिया आ अउरी कई तरह के सामान सभ के बजार लागे। बजार के आगे मैदान आ ओकरे बाद उत्तर-दक्खिन के एगो सड़क बा। ई सड़क किला के दू हिस्सा में बाँटे ले, पच्छिमी हिस्सा मलेटरी सरंजाम खातिर इस्तेमाल होखे आ पूरबी हिस्सा आवास के रूप में रहल। एही सड़क के दक्खिनी छोर पर दिल्ली गेट बाटे। === नौबत खाना === [[File:Naubat Khana Red Fort 1857.jpg|thumb|left|alt=महल के एगो हिस्सा के फोटो, 1857 के बिद्रोह के बाद |नौबत खाना आ एकर अँगनाईं, 1858 के फोटो, ब्रिटिश लोग द्वारा एकरे ढाहले से पहिले]] छत्ता चौक के किलेबंदी वाली देवाल भीतर के हिस्सा में जहाँ खतम होला ओकरे आगे ई भवन बा। नौबतखाना भा नक्कारखाना के नाँव से जानल जाला।<ref name="archive1">{{cite web|url=https://archive.org/stream/handbooktravelle00john#page/196 |title=A handbook for travellers in India, Burma, and Ceylon |publisher=Archive.org |date= |accessdate=2014-01-03}}</ref> 1857 के बिद्रोह के बाद एकरे बगल वाली बाँह आ साम्हने के तालाब के ढाह दिहल गइल रहे। === दीवाने-आम === [[File:Diwan-i-Aam, Red Fort, Delhi.JPG|thumb|दीवाने आम, पब्लिक सुनवाई के हाल]] नक्कार खाना से हो के एह अंदरूनी हिस्सा में जाइल जाला जहाँ आम जनता के सुनवाई खातिर दरबार रहल। ई {{convert|540|ft}} चाकर आ {{convert|420|ft}} गहिराई वाला हिस्सा बाटे, चारों ओर गैलरी बा जेह में पहरेदारी होखे।<ref name="archive1" /> एकरे सभसे अंदरूनी हिस्सा में पब्लिक के सुनवाई होखे। हाल के खम्हा आ हाल के सफेद ''चुनाम'' से सजावट कइल गइल रहे।<ref name="archive1" /> एकरे पछिला हिस्सा में झरोखा बा जहाँ से बादशाह जनता के दर्शन दें। दीवाने-आम के इस्तेमाल राजकाज के काम खातिर भी होखे। एकरे आगे के अँगनाई के बाद मरदाना हिस्सा बाटे आ एकरे बाद आवास वाला हिस्सा शुरू होला।
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)