Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
भारत में पंचायती राज
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
{{for|परंपरागत बेवस्था|पंचायती राज}} [[चित्र:Muhamma grama panchayath.jpg|230px|thumb|केरल में एगो ग्राम पंचायत के भवन]] '''भारत में पंचायती राज''' वर्तमान समय में [[भारत]] में लोकल स्तर प [[गाँव]] सभ में [[भार में लोकल खुद-शासन|खुद-शासन]] के एगो रूप हवे; जबकि अइसने सिस्टम शहरी इलाका में नगर पंचायत के रूप में लागू बाटे। एकरे तहत मुख्य रूप से [[गाँव]]न में [[ग्राम पंचायत]] के गठन होला। ई सिस्टम परंपरागत रूप से भारतीय उपमहादीप में चलल आ रहल [[पंचायती राज]] के बेवस्था पर आधारित हवे। वर्तमान बेवस्था के इतिहास देखल जाय त लक्ष्मीमल्ल सिंघवी कमेटी (1986) के सुझाव स्वीकार कइल गइल आ 1992 में नरसिम्हाराव के सरकार के समय [[भारत के संबिधान|संबिधान]] में 73वां संसोधन क के एकरा के लागू कइल गइल। एह सिस्टम में तीन लेवल के ब्यवस्था होले। गाँव के लेवल पर ग्राम पंचायत, मंडल चाहे ब्लाक के स्तर पर मंडल परिषद चाहे ब्लाक समीति, आ जिला स्तर पर जिला पंचायत या जिला परिषद के गठन कइल जाला। वर्तमान में ई बेवस्था पूरा भारत के हर राज्य में लागू बा सिवाय [[नागालैंड]], [[मेघालय]], आ [[मिजोरम]] के; हर केंद्र-शासित प्रदेश में लागू बा सिवाय [[दिल्ली]] के। == इतिहास == [[महात्मा गाँधी]] ''पंचायत राज'' के वकालत करें आ एकरा के भारतीय राजनीतिक बेवस्था के आधार मानें। उनका बिचार में ई एक किसिम के बिकेंद्रित तरीका के सरकार होखे वाली रहल जेह में हर गाँव के अपना मामिला सभ खातिर खुदे जिम्मेदार होखे के रहल।<ref>{{Cite journal|author=Sisodia, R. S. |year=1971 |title=Gandhiji's Vision of Panchayati Raj |journal=Panchayat Aur Insan |volume=3 |issue=2 |pages=9–10}}</ref><ref>{{Cite book|author=Sharma, Manohar Lal |year=1987 |title=Gandhi and Democratic Decentralization in India |location=New Delhi |publisher=Deep and Deep Publications|oclc=17678104}} [http://catalog.hathitrust.org/Record/000916234 Hathi Trust copy, search only]</ref> एह तरीका के बिचार खातिर ''ग्राम स्वराज'' के नाँव दिहल गइल रहे। एकरा बिपरीत भारत में बहुते केंद्रित सरकार के गठन भइल।<ref>{{Cite book|author1=Hardgrave, Robert L. |author2=Kochanek, Stanley A. |lastauthoramp=yes |year=2008 |title=India: Government and Politics in a Developing Nation |edition=seventh |location=Boston, Massachusetts |publisher=Thomson/Wadsworth |page=[https://books.google.com/books?id=pSyRgcSQhuIC&pg=PT157 157] |isbn=978-0-495-00749-4}}</ref> हालाँकि, बाद में जाके लोकल लेवल पर ग्राम पंचायत सभ के कई सारा काम आ अधिकार दिहल गइल आ भारत के केंद्रित शासन के कुछ हद तक बिकेंद्रित कइल गइल।<ref>{{Cite journal|author=Pellissery, S. |year=2007 |title=Do Multi-level Governance Meet Local Aspirations? |journal=Asia Pacific Journal of Public Administration |volume=28 |issue=1 |pages=28–40}}</ref> गाँधी के सोच अनुसार होखे वाली बेवस्था में आ वर्तमान में लागू ग्राम पंचायत सिस्टम जे 1992 में संबिधान संसोधन से आइल, कई तरह के अंतर बा।<ref>{{Cite book|author=Singh, Vijandra |year=2003 |chapter=Chapter 5: Panchayate Raj and Gandhi |title=Panchayati Raj and Village Development: Volume 3, Perspectives on Panchayati Raj Administration |series=Studies in public administration |location=New Delhi |publisher=Sarup & Sons |pages=84–90|isbn=978-81-7625-392-5}}</ref> {{clear}} == इहो देखल जाय == * [[पंचायती राज]] * [[नगर पंचायत]] == संदर्भ == {{Reflist|33em}} == बाहरी कड़ी == {{Commons category|Panchayati Raj}} * [https://web.archive.org/web/20070329082726/http://panchayat.nic.in/ Ministry of Panchayati Raj, Government of India] * {{Cite web|url=http://rural.nic.in/ |title=Home page |publisher=Department of Rural Development, Ministry of Rural Development, Government of India}} {{Local government in India}} [[श्रेणी:भारतीय राजनीति]] [[श्रेणी:भारत के संबिधान]] {{poli-stub}}
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Cite book
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite journal
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite web
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Clear
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Commons category
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:For
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Local government in India
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Poli-stub
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)