Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
मॉब लिंचिंग
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
[[File:1891 New Orleans Italian lynching.jpg|upright=0.8|thumb|alt=Anti-Italian lynchings|अमेरिका के लुइसियाना राज्य के न्यूऑर्लियंस में लोकल जेल पर हमला करत बलवाई लोग, 14 मार्च 1891; ई इटैलियन लोग के बिरुद्ध लिंचिंग के घटना रहल।]] '''मॉब लिंचिंग''' या '''लिंचिंग''' ({{Lang-en|Lynching}}; अरथ: भीड़ दुआरा मुआ डारल) कौनों झुंड या भीड़ द्वारा, कानून से ऊपर उठ के, केहू के सजा देवे खातिर कइल [[हत्या]] हवे। अक्सरहा अइसन घटना में भीड़ केहू के कौनों अपराध के दोषी मान के खुद सजा देवे खातिर उतर परे ले आ तर्क ई दिहल जाला कि कानून के कमजोरी के दसा में भीड़ खुदे न्याय क रहल बा। लिंचिंग के घटना सभ के पुरान इतिहास रहल बा जहाँ [[यूरोप]] के इतिहास में भीड़ द्वारा सजा देवे के कई उदाहरण मिले ला। [[अमेरिका]] में करिया (ब्लैक) लोग के अइसन तरीका से छोट-छोट अपराध पर हत्या क देवे के घटना के बिबरन भी मिले ला। वास्तव में ''लिंचिंग'' शब्द के उत्पत्ती अमेरिकी सिविल वार (घरेलू जुद्ध) के दौरान भइल भले अइसन घटना पहिलहूँ होखत रहे, एकरा खातिर नया शब्द अमेरिका में मिलल। एकरा उत्पत्ती "लिंच कानून" से बतावल जाला आ चार्ल्स लिंच आ विलियम लिंच नाँव के दू लोग के बारे में अनुमान लगावल जाला कि एही में से केहू के नाँव पर अइसन भीड़ कानून के नाँव पड़ल आ बाद में लिंचिंग शब्द जनमल। ==भारत में== [[File:July 2018 map of Indian Whatsapp lychings.jpg|thumb|180px|alt=भारत के राज्यवार कोरोप्लेथ नक्शा|भारत में 2017-18 के दौरान वाट्सएप अफवाह के चलते भइल लिंचिंग]] भारत में लिंचिंग के घटना [[नागालैंड]] के [[दीमापुर]] में 2015 में घटित भइल जब बलात्कार के आरोपी के भीड़ जेल तूर के मुआ डरलस।<ref name=Dragged>{{cite news|title=Rape accused dragged out of jail, lynched in Nagaland|url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/Rape-accused-dragged-out-of-jail-lynched-in-Nagaland/articleshow/46471326.cms|accessdate=7 March 2015|work=[[दि टाइम्स ऑफ इंडिया]]|date=5 मार्च 2015}}</ref> भारत में जाति-बाहरी बियाह आ जातिगत हिंसा, 'डायन' मान के केहू के हत्या, या सामाजिक रूढ़ि के परंपरा के नाँव पर बचावे खातिर हत्या नियर, लिंचिंग के कई रूप बाने। आमतौर पर एह में डर पैदा करे के भावना होला, ताकि कौनों धार्मिक सामाजिक रूढ़ि के बचावल जा सके। अन्य स्थिति में भीड़ ई मान के चले ले कि ऊ न्याय क रहल बा। [[भारत]] में हाल में लिंचिंग के घटना में बढ़ती होखे के दावा कइल गइल बा<ref>{{cite web|last=Bhowmick |first=Nilanjana |url=https://www.washingtonpost.com/news/global-opinions/wp/2017/06/28/as-indias-muslims-are-killed-modi-keeps-silent/ |title=As India’s Muslims are lynched, Modi keeps silent |publisher=The Washington Post |date= |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|author=Apoorvanand |url=http://www.aljazeera.com/indepth/opinion/2017/07/india-epidemic-mob-lynching-170706113733914.html |title=What is behind India's epidemic of 'mob lynching'? | Politics |publisher=Al Jazeera |date=2017-06-07 |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|author=सौतिक बिस्वास बीबीसी संवाददाता |url=http://www.bbc.com/hindi/india-40538441 |title=मॉब लिंचिंग पर रोक कैसे लगेगी? - BBC हिंदी |publisher=Bbc.com |date=1970-01-01 |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/national-campaign-against-mob-lynching-masuka-manav-suraksha-kanoon/1/996682.html |title=Civil society moots law to stop mob lynching: MASUKA : Delhi, News - India Today |publisher=Indiatoday.intoday.in |date= |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|author=उर्मिलेश वरिष्ठ पत्रकार |url=http://www.bbc.com/hindi/india-40423433 |title=लिंचिंग पर राजनीतिक दलों की निष्क्रियता का मतलब - BBC हिंदी |publisher=Bbc.com |date= |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hindi.firstpost.com/politics/mob-lynching-a-political-tactic-to-divide-and-rule-38272.html |title=मॉब लिंचिंग: 'डिवाइड एंड रूल का सबसे तात्कालिक और नया हथियार' | Mob Lynching A Political Tactic To Divide And Rule - Firstpost Hindi |publisher=Hindi.firstpost.com |date=2017-06-29 |accessdate=2017-07-09}}</ref><ref>{{cite web|author=APN Live हिंदी |url=http://hindi.apnlive.com/india-news/lynching-in-the-name-of-guraksha-19896/ |title=‘गौरक्षा के नाम पर लिंचिंग’ : शिवसेना ने की राष्ट्रीय नीति बनाने की मांग|publisher=Hindi.apnlive.com |date=2017-07-04 |accessdate=2018-07-19}}</ref>, जबकि कुछ लोग के बिचार में अइसन स्थिति हमेशा से रहल बा आ वर्तमान में कुछ लोग एकरा के खाली बढ़ा चढ़ा के प्रस्तुत क रहल बा। भारत के जानल-मानल मनोबैज्ञानिक आशीष नंदी के एह बात पर बिचार बाटे कि लोगन में गुस्सा आ हताशा बा आ ऊ पहिले गुस्सा होखत बा आ बाद में टार्गेट खोजत बा। नंदी के इहो कहनाम रहल कि एह समय राष्ट्रवाद आ गौरक्षा नियर मुद्दा सभ के नोकदार कइल जा रहल बा आ राजनीतिक लाभ लेवे खातिर लोगन के लड़ावे के कोसिस हो रहल बा।<ref>{{cite news|last1=अर्जुन|first1=स्वाती|title=मॉब लिंचिंग: 'डिवाइड एंड रूल का सबसे तात्कालिक और नया हथियार'|url=https://hindi.firstpost.com/politics/mob-lynching-a-political-tactic-to-divide-and-rule-38272.html|accessdate=19 जुलाई 2018|work=फर्स्टपोस्ट हिंदी|date=2017|language=hi}}</ref> एगो रपट के मोताबिक सरकारी आँकड़ा अनुसार, साल 2014 से मार्च 2018 तक ले नौ राज्यन में कुल 40 मामिला लिंचिंग के सोझा अइलें जिनहन में 45 लोग के जान गइल आ 200 से बेसी लोगन के गिरफ्तारियो भइल। हालाँकि, इहो कहल गइल बा कि गैर-सरकारी आँकड़ा एह संख्या के तुलना में बेसी गिनती बतावत बाड़ें।<ref name="dw">{{cite news|first=|title=अफवाह और लिंचिंग का बेकाबू तंत्र|url=https://www.dw.com/hi/%E0%A4%85%E0%A4%AB%E0%A4%B5%E0%A4%BE%E0%A4%B9-%E0%A4%94%E0%A4%B0-%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%82%E0%A4%9A%E0%A4%BF%E0%A4%82%E0%A4%97-%E0%A4%95%E0%A4%BE-%E0%A4%AC%E0%A5%87%E0%A4%95%E0%A4%BE%E0%A4%AC%E0%A5%82-%E0%A4%A4%E0%A4%82%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0/a-44706709|accessdate=19 जुलाई 2018|work=DW.COM|language=hi}}</ref> हाल में 2017 के बाद से एक ओर [[वाट्सएप]] आ अन्य [[सोशल मीडिया]] पर अफवाह के चलते भीड़ द्वारा हत्या के कई गो मामिला सोझा आइल बा आ वाट्सएप नियर कंपनी सभ आपन हाथ खड़ा क चुकल बाड़ें।<ref name="dw" /> एक ठो सुनवाई में, जुलाई 2018 में सुप्रीम कोर्ट मॉब लिंचिंग के समस्या बतवलस आ सरकार के एकरा से निपटे खातिर जिम्मेदार मानल। कोर्ट के इहो सुझाव रहल कि सरकार एह अपराध के अलग किसिम के अपराध के दर्जा दे आ एहपर अलगा से क़ानून बनावे।<ref name="IndiaTV">{{cite news|title=Mob lynching case: SC says horrendous acts of 'mobocracy' cannot be allowed, asks Centre to consider a new law|url=https://www.indiatvnews.com/news/india-cow-vigilantism-mob-lynching-supreme-court-hearing-live-updates-parliament-new-law-453164|accessdate=19 जुलाई 2018|publisher=IndiaTV|date=17 जुलाई 2018}}</ref><ref>{{cite news|title=SC ने कहा- हिंसा की इजाजत नहीं दे सकती सरकार, मॉब लिंचिंग पर कानून बनाए संसद– News18 हिंदी|url=https://hindi.news18.com/news/nation/mob-lynching-supreme-court-condemns-lynching-incidents-and-passes-orders-to-center-and-states-1449858.html|accessdate=19 जुलाई 2018|work=News18 India|date=17 जुलाई 2018}}</ref> पछिला साल भी सुप्रीम कोर्ट गौरक्षक सभ द्वारा क़ानून हाथ में लेवे के घटना सभ से सख्ती से निपटे के कहले रहल।<ref name="IndiaTV"/> एकरे अलावा भारत के संसद में जुलाई 2018 के मानसून सत्र में पहिले दिन बिपक्ष के लोग लिंचिंग के ले के भारी हंगामा कइल।<ref>{{cite news|title=मॉनसून सत्र शुरू, मॉब लिंचिंग पर लोकसभा में विपक्ष का हंगामा वीडियो|url=https://khabar.ndtv.com/video/show/news/monsoon-session-begins-opposition-protests-over-mob-lynching-489558|accessdate=19 जुलाई 2018|work=khabar.ndtv.com|date=18 जुलाई 2018}}</ref> एगो रपट के अनुसार केंद्र सरकार मोब लिंचिग के दंडनीय अपराध घोषित करे के तइयारी में बा।<ref>{{cite news|title=Centre considering amendment to IPC to define 'mob lynching' as offence, says senior govt functionary - Firstpost|url=https://www.firstpost.com/india/centre-considering-amendment-to-ipc-to-define-mob-lynching-as-offence-says-senior-govt-functionary-4794681.html|accessdate=24 जुलाई 2018|work=www.firstpost.com|agency=PTI|publisher=फर्स्ट पोस्ट|date=24 जुलाई 2018}}</ref> {{clear}} ==इहो देखल जाय== * [[हत्या]] (कतल भा मडर) * [[फ्लैश मॉब]] * [[फ्लैश रॉब]] ==संदर्भ== {{Reflist|35em}} [[श्रेणी:हत्या]] [[श्रेणी:समाज]] [[श्रेणी:मानवाधिकार]] [[श्रेणी:सामाजिक मुद्दा]]
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Cite news
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite web
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Clear
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Lang-en
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)