Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
सरस्वती नदी
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
[[File:Ghaggar river in Panchkula.jpg|thumb|घग्घर नदी, हरियाणा में पंचकुला के लग्गे। घग्घर-हाकरा सिस्टम के कई ठो आजकाल के बिद्वान लॉग सरस्वती नदी के बचल हिस्सा के रूप में पहिचान करे के दावा करे ला।]] '''सरस्वती नदी''' दुनिया के सभसे प्राचीन संस्कृत साहित्य [[ऋग्वेद]] में बर्णित एक ठो नदी हवे। बाद के [[वैदिक काल|बैदिक आ बैदिक-बाद काल]] में भी एकर बरनन मिले ला। [[हिंदू धर्म|हिंदू धरम]] में एकर बहुत महत्व एह कारण से भी बा कि लगभग दूसरी सहस्राब्दी ईसा पूर्व के जमाना में वैदिक लोग द्वारा ऋग्वेद के रचना एही नदी के तीरे रहत समय भइल रहे।<ref>[https://books.google.com/books?id=LFhzHGbj23EC&pg=PT154&dq=sarasvati+10,000+years+ago&hl=en&sa=X&ei=NhvCVOSAKY758QWmg4KwCA&ved=0CC8Q6AEwAw#v=onepage&q=sarasvati%2010%2C000%20years%20ago&f=false ''Global Warming Trends: Ecological Footprints''], by Julie Kerr Casper</ref> हिंदू लोग द्वारा पूजल जाए वाली देवी [[सरस्वती]] एही नदी के देवी रूप में कल्पना रहली, बाकि बाद में समय के साथ अलग रूप बिकसित हो गइल।{{sfn|Kinsley|1998|p=10, 55-57}} ऋग्वेद के नदीसूक्त (10.75) में सरस्वती के [[यमुना]] आ [[सतलज]] के बिचा में बहे वाली बतावल गइल बाटे। बाद के ब्राह्मण ग्रंथ, तांड्य आ जैमिनीय ब्राह्मण में, आ [[महाभारत]] में सरस्वती के [[रेगिस्तान]] में सूख जाए के बिबरन मिले ला। हिंदू मान्यता के अनुसार सरस्वती नदी अदृश्य रूप से आज भी बहे ले आ [[गंगा]] आ यमुना के साथ [[इलाहाबाद]] में [[त्रिवेणी संगम]] बनावे ले।<ref name="EB-Sarasvati">[http://www.britannica.com/EBchecked/topic/523994/Sarasvati#ref946781 The Editors of Encyclopædia Britannica, ''Sarasvati'', Encyclopædia Britannica]</ref> हमनी के गैलेक्सी आकाशगंगा में एक ठो हिस्सा के भी सरस्वती नाँव दिहल गइल बाटे।<ref name="Witzel 2012">{{harvtxt|Witzel|2012|pp=74, 125, 133}}: "It can easily be understood, as the Sarasvatī, the river on earth and in the nighttime sky, emerges, just as in Germanic myth, from the roots of the world tree. In the Middle Vedic texts, this is acted out in the Yātsattra... along the Rivers Sarasvatī and Dṛṣadvatī (northwest of Delhi)..."</ref> {{clear}} == इहो देखल जाय == * [[गंगा|गंगा नदी]] * [[त्रिवेणी संगम]] * [[सरस्वती]] (देवी) * [[सिंधु घाटी सभ्यता]] ==संदर्भ== {{Reflist|35em}} ==स्रोत== {{refbegin}} * {{Citation | last =Kinsley | first =David | year =1998 | title =Hindu Goddesses: Visions of the Divine Feminine in the Hindu Religious Tradition | publisher =Motilal Banarsidass Publ.| isbn =978-81-208-0394-7}} * {{citation | last =Witzel | first =Michael | year =1984 | title =Sur le chemin du ciel | url =http://www.people.fas.harvard.edu/~witzel/CheminDuCiel.pdf}} {{refend}} ==बाहरी कड़ी== {{commons category|Sarasvati River|सरस्वती नदी}} * [http://www.ias.ac.in/currsci/oct252004/1141.pdf Is River Ghaggar, Saraswati? by Tripathi,Bock,Rajamani, Eir] * [http://www.ias.ac.in/currsci/oct25/articles20.htm Saraswati – the ancient river lost in the desert by A. V. Sankaran] * [https://sites.google.com/site/kalyan97/ Sarasvati research and Education Trust] {{Waters of South Asia}} [[श्रेणी:हिंदू धर्म]] [[श्रेणी:भारत के नदी]] [[श्रेणी:कथा में बर्णित नदी]] [[श्रेणी:ऋग्वेद काल के नदी]]
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Citation
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Clear
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Commons category
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Harvtxt
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Refbegin
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Refend
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Sfn
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Waters of South Asia
(
संपादन करीं
)