<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="bho">
	<id>https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE</id>
	<title>नगरपालिका - बदलाव इतिहास</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-24T15:42:16Z</updated>
	<subtitle>विकि पर एह पन्ना के संशोधन के इतिहास</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.6</generator>
	<entry>
		<id>https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;diff=2845&amp;oldid=prev</id>
		<title>ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%A8%E0%A4%97%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%B2%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;diff=2845&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-14T19:06:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;robot: Import pages using &lt;a href=&quot;/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4&quot; title=&quot;विशेष:आयात&quot;&gt;विशेष:आयात&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;नया पन्ना&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;नगरपालिका&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; जइसन की नाम से पता चल रहल बा, [[नगर]] या [[शहर]] खातिर आमतौर पर एगो [[नगर निकाय|निकाय]] ह। ई शहर के स्थानीय निकाय होखेला, निकाय के पास स्वशासन या अधिकार क्षेत्र के शक्ति हो सकेला। ई शक्ति देश (केंद्र) या राज्य द्वारा प्रदान करल गईल हो सकत बा। नगरपालिका के पास छोट-मोट ग्रामीण क्षेत्र, कस्बा आदि के खुद में शामिल करे के शक्ति हो सकेला।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
नगरपालिका के कई वर्ग में परिभाषित करल जा सकत बा। परिभाषित करे खातिर जनसंख्या, क्षेत्रफल, इंफ्रास्ट्रक्चर आदि के देखल जाला।&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web |url= https://www.merriam-webster.com/dictionary/municipality?show=0&amp;amp;t=1310881057 |title= Definition of municipality |website= www.merriam-webster.com |access-date=1 February 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web |url= http://www.yourdictionary.com/municipality  |title= Definition of municipality |website= www.yourdictionary.com |access-date=1 February 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
नगरपालिका के कुछ मुख्य वर्गीकरण:&lt;br /&gt;
==विशाल नगरपालिका==&lt;br /&gt;
विशाल नगर या मेगा सिटी ({{lang-en|Megacity}}) बहुते बड़हन [[शहर]] ह, आमतौर पर अहिजा के महानगरीय जनसंख्या एक करोड़ या उ से अधिक होखेला&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|title=Definition of megacity in English|url=https://en.oxforddictionaries.com/definition/megacity|publisher=Oxford Dictionaries|accessdate=27 मार्च 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|title=megacity Meaning in the Cambridge English Dictionary|url=https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/megacity|website=dictionary.cambridge.org|accessdate=27 मार्च 2018|language=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt; सटीक परिभाषा कुछ अलग-अलग हो सकत बा: [[संयुक्त राष्ट्र आर्थिक अउर सामाजिक मामिला विभाग]] के 2014 के &amp;quot;विश्व शहरीकरण संभावना&amp;quot; रिपोर्ट में अइसन [[शहरी क्षेत्र]] के गिनती करल गइल बा जेकर जनसंख्या 1 करोड़ से अधिका बा।&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|title=World Urbanization Prospects, The 2014 Revision|url=https://esa.un.org/unpd/wup/Publications/Files/WUP2014-Report.pdf|publisher=[[United Nations Department of Economic and Social Affairs|UN DESA]]|page=16|date=1 July 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt; यूनिवर्सिटी ऑफ बोन के एगो रिपोर्ट में परिभाषित करल गइल बा कि इ शहर कुल आमतौर पर &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;महानगर&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ह जेकर जनसंख्या 1 करोड़ या उ से अधिका बा।&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|last1=Kötter|first1=Theo|last2=Friesecke|first2=Frank|title=Developing urban Indicators for Managing Mega Cities|url=http://siteresources.worldbank.org/INTIE/Resources/T_Koetter.doc|website=[[बिस्व बैंक]]|publisher=[[University of Bonn]]|date=1 मार्च 2009}}&amp;lt;/ref&amp;gt; कुछ अन्य संस्था सभ भी सूची जारी कइले बाड़ी सन जे में संतोषजनक मानदंड 50 लाख या 80 लाख बा आ जनसंख्या घनत्व 2,000 प्रति वर्ग किमी बा।&amp;lt;ref name=seos&amp;gt;{{cite web|url=http://www.seos-project.eu/modules/landuse/landuse-c02-s03-p01.html |title=Land Use and Land Use Change |website=seos-project.eu|access-date=मार्च 26, 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt; एगो विशाल नगर के फैलाव एगो या दुगो या तीनगो या उ से अधिक &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;महानगर&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; तक हो सकत बा। 2 करोड़ से अधिक के जनसंख्या वाला महानगर के &amp;#039;&amp;#039;मेटासिटी&amp;#039;&amp;#039; कहे के चलन भी बाटे।&amp;lt;ref name=seos/&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[File:Skyscrapers of Shinjuku 2009 January.jpg|300px|right|thumb|मेगासिटी टोक्यो]]&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;sortable wikitable&amp;quot; style=&amp;quot;horizontal_align:center; vertical_align:center; text=align:left; background:#FFFFF;&amp;quot;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
! रैंक !! मेगासिटी !! देश !! महाद्वीप !! जनसंख्या&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|1|| [[टोक्यो]]|| [[जापान]] || [[एशिया]] || 38,140,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;UN WUP 2016&amp;quot;/&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|2|| [[शंघाई]] || [[चीन]] || [[एशिया]] ||34,000,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;oecd2015&amp;quot;&amp;gt;{{cite book|doi=10.1787/9789264230040-en|title=OECD Urban Policy Reviews: China 2015, OECD READ edition|url=http://www.keepeek.com/Digital-Asset-Management/oecd/urban-rural-and-regional-development/oecd-urban-policy-reviews-china-2015_9789264230040-en#page39|publisher=[[Organisation for Economic Co-operation and Development|OECD]] |page=37|website=OECD iLibrary|language=en|date=18 April 2015|ISSN=2306-9341||isbn=9789264230033}}Linked from the OECD [http://www.oecd.org/china/oecd-urban-policy-reviews-china-2015-9789264230040-en.htm here]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|3|| [[जकार्ता]] || [[इंडोनेशिया]] || [[एशिया]] || 31,500,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;Jakarta Population 2014&amp;quot;&amp;gt;{{cite web |url=http://worldpopulationreview.com/world-cities/jakarta-population/ |title=Jakarta Population 2014 |website=World Population Review |accessdate=जनवरी 13, 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|4|| [[दिल्ली]] || [[भारत]] || [[एशिया]] || 27,200,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;citypop-Aggs&amp;quot;&amp;gt;{{cite web|url=http://citypopulation.de/world/Agglomerations.html|title=The Principal Agglomerations of the World|website=citypopulation.de|access-date=8 December 2017}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|5|| [[सीओल]] || [[उत्तरी कोरिया]] || [[एशिया]] ||25,600,000&amp;lt;ref&amp;gt;http://www.yonhapnews.co.kr/bulletin/2016/09/07/0200000000AKR20160907086600002.HTML?input=1195m&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|6|| [[ग्वांगजौ]]|| [[चीन]] || [[एशिया]] ||25,000,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;oecd2015&amp;quot;/&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|7|| [[बीजिंग]]|| [[चीन]] || [[एशिया]] ||24,900,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;oecd2015&amp;quot;/&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|8|| [[मनिला]]|| [[फिलीपींस]] || [[एशिया]] ||24,100,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;citypop-Aggs&amp;quot;/&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|9|| [[मुम्बई]]|| [[भारत]] || [[एशिया]] || 23,900,000&amp;lt;ref name=&amp;quot;citypop-Aggs&amp;quot;/&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|10|| [[न्यूयॉर्क]]|| [[संयुक्त राष्ट्र अमेरिका]] || [[उत्तरी अमेरिका]] || 23,876,155&amp;lt;ref name=CombinedStatisticalArea&amp;gt;{{cite web|title=Annual Estimates of the Resident Population: April 1, 2010 to July 1, 2017 – United States – Combined Statistical Area; and for Puerto Rico - 2017 Population Estimates|url=https://factfinder.census.gov/bkmk/table/1.0/en/PEP/2017/GCTPEPANNR.US41PR|publisher=[[United States Census Bureau]]|accessdate=अप्रैल 27, 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==महानगरपालिका==&lt;br /&gt;
{{Further|महानगरीय क्षेत्र}}&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;महानगरीय क्षेत्र&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; भा &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;मेट्रोपॉलिटन क्षेत्र&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{Lang-en|[[:en:Metropolitan area|Metropolitan area]]}}) भा &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;मेट्रो एरिया&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; या खाली &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;मेट्रो&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; &amp;#039;&amp;#039;(Metro)&amp;#039;&amp;#039; के नाँव से जानल जाए वाला क्षेत्र अइसन [[शहर|शहरी क्षेत्र]] होला जहाँ एक ठो कोर एरिया के आलावा शहर के आसपास के अइसन क्षेत्र, मोहल्ला, उपनगर नियर इलाका सभ के शामिल कइल जाला जवन आर्थिक आ व्यावसायिक रूप से मुख्य शहर (कोर एरिया) से अभिन्न रूप से जुड़ल होखे।&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|url=http://www.dictionary.com/browse/metropolitan |title=Metropolitan &amp;amp;#124; Define Metropolitan at |publisher=Dictionary.com |date= |accessdate=2016-08-03}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;https://www2.census.gov/geo/pdfs/reference/GARM/Ch13GARM.pdf&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|url=http://www.census.gov/population/metro/ |title=Metropolitan and Micropolitan Statistical Areas Main - People and Households - U.S. Census Bureau |publisher=Census.gov |date= |accessdate=2016-08-03}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
हर संस्था के &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;महानगर&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; के परिभाषा में कुछ अंतर हो सकेला। [[भारत]] में एगो महानगर के जनसंख्या लगभग 10 लाख से ऊपर होखेला,&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web|title = Metropolitan Cities of India|url = http://www.cpcb.nic.in/EnvironmetalPlanning/ground/Chapter3.pdf|publisher = National Informatics Centre|accessdate = 28 July 2014|page = 3|format = PDF|website = Central Pollution Control Board|deadurl = yes|archiveurl = https://web.archive.org/web/20150923210838/http://www.cpcb.nic.in/EnvironmetalPlanning/ground/Chapter3.pdf|archivedate = 23 September 2015|df = }}&amp;lt;/ref&amp;gt;वहीं [[नेपाल]] में 3 लाख से अधिक के जनसंख्या वाला शहर के महानगर कहल जाले।&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite web |url= http://llrc.gov.np/sites/default/files/act-rules/TOR%20Local%20Technical%20Committee%20-ammended%20-%20final.pdf |title= परिमार्जित कार्यशर्त तथा कार्यविधि (मापदण्ड सहित): स्थानीय तह पुनर्संरचना प्राविधिक सहयोग समितिको परिमार्जित कार्यनिर्देश शर्त (ToR) तथा कार्यविधि |date= |website= www.llrc.gov.np |publisher= Border assessment commission of Rural/Urban area, special protected area and autonomous region |access-date=10 September 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==उपमहानगरपालिका==&lt;br /&gt;
==नगरपालिका (नगर परिषद&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==नगर पंचायत==&lt;br /&gt;
==इहो देखल जाय==&lt;br /&gt;
* [[गांवपालिका]]&lt;br /&gt;
* [[प्रखंड]]&lt;br /&gt;
==संदर्भ==&lt;br /&gt;
{{Reflist}}  &lt;br /&gt;
[[श्रेणी:प्रशासनिक बिभाजन]]&lt;br /&gt;
[[श्रेणी:शहर]]&lt;br /&gt;
[[श्रेणी:शहरी भूगोल]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>ImportMaster</name></author>
	</entry>
</feed>