<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="bho">
	<id>https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%AC%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE_%E0%A4%9C%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A4%BE</id>
	<title>बाजुरा जिला - बदलाव इतिहास</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%AC%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE_%E0%A4%9C%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A4%BE"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE_%E0%A4%9C%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A4%BE&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-25T14:55:36Z</updated>
	<subtitle>विकि पर एह पन्ना के संशोधन के इतिहास</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.6</generator>
	<entry>
		<id>https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE_%E0%A4%9C%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A4%BE&amp;diff=3787&amp;oldid=prev</id>
		<title>ImportMaster: robot: Import pages using विशेष:आयात</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bho.bharatpedia.org/w/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE_%E0%A4%9C%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A4%BE&amp;diff=3787&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-04-23T21:30:31Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;robot: Import pages using &lt;a href=&quot;/wiki/%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B6%E0%A5%87%E0%A4%B7:%E0%A4%86%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%A4&quot; title=&quot;विशेष:आयात&quot;&gt;विशेष:आयात&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;नया पन्ना&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;बाजुरा जिला&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; [[नेपाल]] क [[सूदुर पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र]] क [[सेती अञ्चल]] मा अवस्थित एक हिमाली जिला बा। &amp;lt;ref name=Bajura&amp;gt;{{Citation|title=जिल्ला बस्तुगत विवरण तथा तथ्याड्क पुस्तिका|last=सरकार|first=नेपाल|date=|publisher=नेपाल सरकार, केन्द्रिय तथ्याङ्क विभाग}}&amp;lt;/ref&amp;gt; इ जिला के सीमाना &lt;br /&gt;
[[बझाङ जिल्ला]], [[हुम्ला जिल्ला]], [[मुगु जिल्ला]], [[कालीकोट जिल्ला]] अउर [[अछाम जिल्ला]] से जोडेल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिला के क्षेत्रफल 2188 वर्ग कि.मि. ह। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिल्ला प्रशासनिक हिसाब से 27 गाविस, 9 इलाका, 1 निर्वाचन क्षेत्र मे विभक्त रहल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==जिला के नामाकरण==&lt;br /&gt;
जिला के नाम कैसन बाजुरा रहल गए इ बारे मा कौनो लिखित प्रमाण नभइल। पुराना कहावतें अनुसार पहले इ जिला के आपन स्वतन्त्र अस्तित्व नरइल बा। उ समय मा इ क्षेत्र [[सिजां]] के अन्तर्गत रहल बा। केन्द्रीय शासन [[जुम्ला]] से संचालन होकर भी शासक का प्रतिनिधि हाल के बाजुरा जिला मे सहायक दरबार बनाइल के रहल बा। उ सहायक दरबार को &amp;quot;कोट&amp;quot; बोलल बा। तत्कालीन सिजां दरबार के राजा के आदेश अनुसार इ बाजुरा दरबार से वाज चिडिया के नाम पकड कर  पर्दथ्यो । वाजलाई पासोमा हालेर समातिन्थ्यो । भालेबाजंलाई शाही वाज र पोथि वाजलाई झुर्रा वाज भनिन्थ्यो । एक पटक राजाको आफ्नो दरबारमा वाज पठाई दिने आदेश अनुसार पासो थाप्दा उक्त पासोमा शाही वाज न परि झुर्रा वाज पर्न गएछ । शाहीवाज पासोमा पार्न नसकि झुर्रावाज मात्र परेको खबर सहित झुर्रावाज राजाको दरबारमा पठाएछन । राजाले शाहिवाजको चाहना गरेको तर झुर्रावाज प्राप्त भएकोले यस ठाउंको नाम त्यहि पोथीवाजको नाम &amp;quot;भुर्रावाज&amp;quot; लाई उल्टोबाट बाझुर्राकोट राखेछन । त्यहि बाझुर्राकोट पछि अपभ्रंश हुदै बाजुरीकोट भयो र त्यसै बाजुरीकोटको नामबाट बाजुरा रहेको किंवदन्ति पाईन्छ । अर्को भनाई अनुसार यो ठांउमा &amp;quot;बाजुगार्ड&amp;quot; भन्ने नदिको नामबाट बाजुरा जिल्ला नाम रहन गएको हो भन्ने भनाई पनि पाईन्छ । &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==भूगोल==&lt;br /&gt;
इ जिल्ला 28 डि 18“उत्तरी से 29डि 5” उत्तरी अक्षांश अउर 80डि 9 “ पुर्व से 81डि 5” पूर्व देशान्तर मे अवस्थित बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिला के सिमाना मे पूर्व मे मुगु अउर कालिकोट, पश्चिम मे बझाङ, उत्तर मे हुम्ला, दक्षिण मे अछाम अउर कालिकोट जिल्ला रहल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिला के क्षेत्रफल 2188 वर्ग किलोमिटर या 218800 हेक्टर रहल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; भूगोलीय रुप से इ जिला हिमाली क्षेत्र में 13.5%, उच्च पहाडि क्षेत्र –84.7% मध्य पहाडि क्षेत्र 1.7% रहल बा।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिला समुद्री सतह से न्युनतम 726 मी.(ईकडि गार्ड) से अधिकतम 7036 मि.(हंशिरेलेख)उचाई तक रहल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिला के प्रमुख नदि में कर्णाली नदि, बुढिगंगा, मालागाड, बार्जुगाड, कोदिगाड, दानसाग,&lt;br /&gt;
कवाडि, ईकडिगार्ड आदि रहल बा अउर प्रमुख ताल में खप्तड ताल, छेडेदह, बुढिनन्दा देवी के पवित्र स्थल मे अवस्थित 7 ताल आदि बा।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; धरातलीय स्वरुप के आधार मे इ जिला के मौसम निर्भर रहल बा। इ जिल्ला मे अर्ध उष्ण, समशितोष्ण, शितोष्ण अउर  ठण्डा शितोष्ण करके चार प्रकार के हावापानी रहेल बा। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; इ जिल्लाको औसत तापक्रम गृष्म ऋतुमा 18 डि – 32डि र हिउदमा 0 डि — 5 डि तथा औषत बर्षा अधिकतम 80 ईन्च देखि न्युनतम 25 ईन्चसम्म हुन्छ। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; यो जिल्लाको  धार्मिक तथा पर्यटकीय क्षेत्रमा बुढिनन्दा देवी, मालिका, नाटेश्वरी, खप्तड, छेडेदह आदि तथा व्यपारिक महत्वका क्षेत्रमा मार्तडी बजार, कोल्टी बजार, शेरा बजार, ढाव बजार, कुल्देवमाण्डौ बजार आदि रहेका छन्।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==जनसंख्या==&lt;br /&gt;
वि सं 2058को जनगणना अनुसार यो जिल्लाको जनसंख्या 1,08,781 थियो जसमा महिला 54,947 र पुरुष 53,834 थियो।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; यो जिल्लाको जनसंख्या नेपालको जनसंख्याको 0.47 प्रतिशत छ। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt;  यी मध्ये 5 वर्ष मुनिको जनसंख्या 15,233 75 बर्ष र सो भन्दा माथिका 1,108 थियो।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; यो जिल्लामा घर परिवार संख्या 20,378 थियो भने औसत परिवार सदस्या संख्या  5.34 थियो। यो जिल्लाको जनघनत्व 50 र जनसंख्या बृद्धिदर 1.67 थियो। &amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; यो जिल्लाको लैङ्गिक अनुपात 97.97 छ।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==गाविस==&lt;br /&gt;
यो जिल्लाका गाविसहरुको सामान्य जानकारी निम्न लिखित सूचीमा दिइएको छ।&amp;lt;ref name=Bajura/&amp;gt; विस्तृत जानकारी गाविसको पृष्ठमा हेर्नुहोस्।  &lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;wikitable&amp;quot; &lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
!क्र सं&lt;br /&gt;
!नाम&lt;br /&gt;
!क्षेत्रफल (हे.)&lt;br /&gt;
!सदरमुकाम देखिको दुरी&lt;br /&gt;
!सदरमुकाम जोड्ने बाटोको प्रकार&lt;br /&gt;
!औसत समय&lt;br /&gt;
!ईलाका&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|1||[[मार्तडी]]||8752||0 कोष||गोरेटो बाटो||0||1&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|2||[[जुगाडा]]||5470||2  कोष||,,||2 घण्टा||1&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
|3||[[बुढिगंगा]]||6554||4  कोष||,,||3,,||1&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 4||[[पाण्डुसेन]]||5251||10  कोष||,,||1 दिन||5&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 5||[[कोल्टी]]||14922||12  कोष||,,||1,,||5&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 6||[[कोटिला]]||4966||12  कोष||,,||1 दिन||2&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 6||[[जगन्नाथ]]||4988||16  कोष||,,||2,,||2&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 8||[[गोत्रि]]||10940||22  कोष||,,||3,,||2&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 9||[[जुकोट]]||4376||20  कोष||,,||3,,||3&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 10||[[वाई]]||5251||18  कोष||,,||2,,||3&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 11||[[साप्पाटा]]||5798||24  कोष||,,||3,,||3&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 12||[[रुगिन]]||6017||30 कोष||,,||3,,||4&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 13||[[बांधु]]||7111||14 कोष||,,||2,,||4&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 14||[[बिच्छया]]||43766||40 कोष||,,||4,,||4&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 15||[[मानाकोट]]||5470||7 कोष||,,||1,,||6&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 16||[[दहकोट]]||21880||10 कोष||,,||1,,||6&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 17||[[आटिचौर]]||5032||8 कोष||,,||1,,||6&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 18||[[डोगडी]]||4909||15 कोष||,,||2,,||7&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 19||[[गुदुखाती]]||5076||14 कोष||,,||2,,||7&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 20||[[जयवागेश्वरी]]||4682||20 कोष||,,||2,,||7&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 21||[[कांडा]]||5185||22 कोष||,,||3,,||7&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 22||[[कुल्देवमान्डौ]]||4616||10 कोष||,,||1,,||8&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 23||[[ब्रह्रमतोला]]||4923||8 कोष||,,||1,,||8&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 24||[[बाह्रबिस]]||4704||14 कोष||,,||2,,||8&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 25||[[तोलि]]||5360||13 कोष||,,||1,,||9&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 26||[[कैलाशमाण्डौ]]||7658||10 कोष||,,||1,,||9&lt;br /&gt;
|- &lt;br /&gt;
| 27||[[छतारा]]||5141||16 कोष||,,||2,,||9&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==स्रोत==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== यो पनि हेर्नुहोस् ==&lt;br /&gt;
[[नेपालको क्षेत्रिय बर्गिकरण]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Category:नेपाल के जिला]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>ImportMaster</name></author>
	</entry>
</feed>