Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
प्राणहिता नदी
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
{{Infobox river | name= प्राणहिता | name_native = ప్రాణహిత | name_native_lang = te | name_other = | name_etymology = <!---------------------- IMAGE & MAP --> | image = | image_size = | image_caption = | map = | map_size = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_map_size = | pushpin_map_caption= <!---------------------- LOCATION --> | subdivision_type1 = देस | subdivision_name1 = [[भारत]] | subdivision_type2 = राज्य | subdivision_name2 = [[महाराष्ट्र]], [[तेलंगाना]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | subdivision_type4 = जिला | subdivision_name4 = [[गढ़चिरौली जिला]], [[आदिलाबाद जिला]] | subdivision_type5 = शहर | subdivision_name5 = सिरपुर <!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS --> | length = {{convert|113|km|mi|abbr=on}} | width_min = | width_avg = | width_max = | depth_min = | depth_avg = | depth_max = | discharge1_location= | discharge1_min = | discharge1_avg = | discharge1_max = <!---------------------- BASIN FEATURES --> | source1 = वर्धा आ वेनगंगा के संगम | source1_location = कोटाला,<ref>{{cite web|url=http://www.thehindu.com/news/national/telangana/villagers-near-pranahita-project-the-least-informed/article6754029.ece|title=Villagers near Pranahita project the least informed|website=Thehindu.com|access-date=20 अगस्त 2017}}</ref> [[महाराष्ट्र]], [[भारत]] | source1_coordinates= {{coord|19|35|24|N|79|47|59|E|display=inline}} | source1_elevation = {{convert|146|m|abbr=on}} | mouth = [[गोदावरी नदी]] | mouth_location = [[कालेश्वरम]], [[तेलंगाना]] | mouth_coordinates = {{coord|18|49|30|N|79|54|36|E|display=inline,title}} | mouth_elevation = {{convert|107|m|abbr=on}} | progression = | river_system = | basin_size = {{convert|109078|km2|abbr=on}} | tributaries_left = दीना नदी<ref>{{cite web|url=http://gadchiroli.gov.in/enmrivgad9.htm|title=District Gadchiroli - Rivers & Dams|website=Gadchiroli.gov.in|access-date=20 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170820161117/http://gadchiroli.gov.in/enmrivgad9.htm|archive-date=20 August 2017|url-status=dead}}</ref> | tributaries_right = नागुल्वागु नदी, पेद्दावागु नदी<ref>{{cite web |url=http://adilabad.nic.in/hills.html |title=Welcome To Adiabad WebSite |access-date=2015-10-12 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151022184820/http://adilabad.nic.in/hills.html |archive-date=2015-10-22 }}</ref> | custom_label = | custom_data = | extra = }} '''प्राणहिता नदी''' दक्खिन भारत के एगो प्रमुख नदी हवे आ [[गोदावरी नदी]] के सभसे प्रमुख सहायिका नदी हवे। एह नदी के थाला पूरा गोदावरी नदी थाला के लगभग 34 % हिस्सा कभर करे ला।<ref>{{cite web | title = Integrated Hydrological Databook (Non-Classified River Basins) | date = March 2012 | publisher = Central Water Commission | url = http://www.cwc.nic.in/main/webpages/hba.pdf | access-date = 2015-10-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304192920/http://www.cwc.nic.in/main/webpages/hba.pdf | archive-date = 4 March 2016 | url-status = dead }}</ref><ref>{{cite book |last1=Singh |first1=Dhruv Sen |title=The Indian Rivers: Scientific and Socio-economic Aspects |date=30 दिसंबर 2017 |publisher=Springer |isbn=978-981-10-2984-4 |page=321 |url=https://books.google.co.in/books?id=ridFDwAAQBAJ&newbks=1&newbks_redir=0&lpg=PA321&dq=Pranhita%20River&pg=PA321#v=onepage&q=Pranhita%20River&f=false |access-date=29 जनवरी 2022 |language=en}}</ref> नदी थाला [[महाराष्ट्र]] आ [[तेलंगाना]] राज्यन में बिस्तार लिहले बा आ रकबा में ई 109,078 वर्ग किलोमीटर के बाटे। एह तरीका से ई थाला के बिस्तार के मामिला में भारत के सातवीं सभसे बड़ नदी हवे<ref>{{cite web |url=http://india-wris.nrsc.gov.in/wrpinfo/index.php?title=Basins |title=Basins |access-date=2015-10-12 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923002429/http://www.india-wris.nrsc.gov.in/wrpinfo/index.php?title=Basins |archive-date=2015-09-23 }}</ref> आ [[नर्मदा नदी|नर्मदा]] आ [[कावेरी नदी|कावेरी]] नियर प्रमुख नदिन के तुलना में एकर थाला बड़ साबित होखे ला। नदी के सुरुआत [[वर्धा नदी]] आ [[वेनगंगा नदी]] के संगम के बाद से होखे ला आ बस 113 किलोमीटर के लंबाई के ई नदी महाराष्ट्र के [[गढ़चिरौली जिला]] आ तेलंगाना के [[आदिलाबाद जिला]] के सीमा के सहारे बहे के बाद कालेश्वरम में गोदावरी नदी में मिल जाले। == उत्पत्ती == {{multiple image | align = left | direction = vertical | width = 180 | footer = | image1 = Wardha river at Pulgaon.jpg | alt1 = पुलगांव में वर्धा नदी | caption1 = पुलगांव में वर्धा नदी | image2 = Old_Bridge_on_Wainganga_River_in_Bhandara_City-_2014-06-18_13-50.jpeg | alt2 = भंडार शहर में वेनगंगा नदी | caption2 = भंडार शहर में वेनगंगा नदी }} प्राणहिता नदी के सुरुआत दू गो बड़हन नदी सभ के मिले के बाद होला: [[वर्धा नदी|वर्धा]] (थाला रकबा: 46,237 किमी<sup>2</sup>) आ [[वैनगंगा नदी|वैनगंगा]] (थाला रकबा: 49,677 किमी<sup>2</sup>)। ई संगम महाराष्ट्र आ तेलंगाना राज्यन के बाडर पर होला। संगम के बाद नदी के चौड़ाई मजिगर बढ़ जाले। प्राणहिता नदी के बहाव में पानी के मात्रा में सीजनल उतार-चढ़ाव बहुत बेसी होखे ला।<ref>{{cite book |title=Understdng Geog Maps Entries |publisher=Tata McGraw-Hill Education |isbn=978-0-07-009099-6 |url=https://books.google.co.in/books?id=pWIa2yE2irkC&newbks=1&newbks_redir=0&lpg=PP1&dq=Pranhita%20River&pg=RA16-PA4-IA10#v=onepage&q=Pranhita&f=false |language=en}}</ref> == बहाव के मारग == प्राणहिता नदी के कुल बहाव मारग 113 किलोमीटर के बा, ई महाराष्ट्र के गढ़चिरौली जिला आ तेलंगाना के आदिलाबाद जिला के सीमा के सहारे बहे ले। बहाव के दिसा उत्तर से दक्खिन के बा जइसन कि दक्खिन भारत के बहुत कम नदिन में पावल जाला। एकरा रास्ता में घन जंगल आ घाट पड़ें लें आ ई इलाका बायोडाइवर्सिटी के मामिला में बहुत समृद्ध हवे। एह छोट रास्ता के तय करे के बाद ई नदी कालेश्वरम के लगे गोदावरी नदी में जा मिले ले। == बंधा == [[चित्र:Kaleswaram.jpg|200px|thumb|right|alt=मंदिर के दुआर|कालेश्वरम मंदिर]] प्राणहिता नदी पर तेलंगाना में कालेश्वरम के ऊपर वाला इलाका में एगो सिंचनी प्रोजेक्ट खातिर बनल बान्ह बाटे जेकरा के कालेश्वरम लिफ्ट सिंचनी प्रोजेक्ट कहल जाला,<ref>{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/news/national/telangana/in-telangana-a-unique-irrigation-project/article19194414.ece|title=Why is Telangana's Kaleshwaram Lift Irrigation Project important?|date=2017-07-01|work=The Hindu|access-date=2018-04-20|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> ई वर्तमान में दुनियाँ के सभसे बड़हन मल्टी-स्टेज लिफ्ट सिंचनी प्रोजेक्ट (multi-stage lift irrigation project) बाटे।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/hyderabad/worlds-largest-multi-stage-lift-irrigation-project-kaleshwaram-inaugurated-in-telangana/articleshow/69889027.cms|title=Kaleshwaram project: World's largest multi-stage lift irrigation project inaugurated in Telangana|access-date=2019-06-22|language=en-IN}}</ref> == इस्तेमाल == नदी के इस्तेमाल [[सिरोंचा]] आ [[कालेश्वरम]] के बीचा में जल परिवहन खातिर होखे ला। एकरे अलावा एकर धार्मिक महत्व भी बा आ ई हिंदू परंपरा के "पुष्करम्" सभ वाली 12 गो नदी में सामिल नदी हवे। एह नदी के पुष्करम् मीन राशि के पुष्करम् होला। == इहो देखल जाय == * [[भारत की नदिन के लिस्ट]] * [[गोदावरी नदी]] * [[मांजरा नदी]] == संदर्भ == {{Reflist|33em}} [[श्रेणी:महाराष्ट्र के नदी]] [[श्रेणी:तेलंगाना के नदी]] [[श्रेणी:महाराष्ट्र के भूगोल]] [[श्रेणी:तेलंगाना के भूगोल]]
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Cite book
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite news
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite web
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Infobox river
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Multiple image
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)