Jump to content
Main menu
Main menu
move to sidebar
लुकवाईं
नेविगेशन
मुख्य पन्ना
हाल के बदलाव
अट्रेंडम पन्ना
मीडियाविकि के बारे में मदद
भोजपुरीपिडिया
खोज
खोजीं
Appearance
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
निजी औजार
खाता बनाईं
खाता में प्रवेश
Pages for logged out editors
learn more
योगदान
बातचीत
सदाबहार
के संपादन कइल जा रहल बा
पन्ना
बातचीत
भोजपुरी
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
औजार
औजार
move to sidebar
लुकवाईं
Actions
पढ़ीं
संपादन करीं
स्रोत संपादित करीं
इतिहास देखीं
जनरल
इहाँ का जुड़ल बा
संबंधित बदलाव
खास पन्ना
पन्ना से जुड़ल जानकारी
Appearance
move to sidebar
लुकवाईं
चेतावनी:
रउआँ आपन खाता में प्रवेश नइखीं कइले। अगर रउआँ कौनों बदलाव करब त राउर आईपी पता सभके लउकी। अगर रउआ
खाता में प्रवेश करब
या
नया खाता बनाइब
तब, अउरी सुबिधा सब की संघे राउर संपादन के श्रेय भी राउर प्रयोगकर्तानाँव के मिली!
स्पैम-बिरोधी रोक (Anti-spam check) एके
मत
भरीं!
{{taxobox |name = सदाबहार |image = Catharanthus roseus 6576.JPG |image_caption = [[गुलाबी सदाबहार]] |regnum = प्लांटाई |unranked_divisio = [[एंजियोस्पर्म्स]] |unranked_classis = [[यूडिकोट्स]] |unranked_ordo = एस्टेराइड |ordo = Gentianales |familia = Apocynaceae |subfamilia = Rauvolfioideae |genus = '''''Catharanthus''''' |genus_authority = George Don |type_species = ''Catharanthus roseus'' |type_species_authority = (L.) G. Don.<ref>lectotype designated by Pfeiffer, Nom. 1: 627 (1873)</ref> |synonyms = *''Ammocallis'' <small>Small</small> *''Lochnera'' <small>Rchb. ex Endl., illegitimate superfluous name</small> |synonyms_ref = <ref name=o>{{cite web |url=http://apps.kew.org/wcsp/synonomy.do?name_id=35711 |title=World Checklist of Selected Plant Families |accessdate=21 मई 2014}}</ref> |}} '''सदाबहार''' (अंगरेजी आ बैज्ञानिक नाँव: ''Catharanthus'', ''कैथेरेन्थस'') [[फूलदार पौधा]] सभ के एगो [[जाति (जीव बिज्ञान)|जाति]] हवे। एह पौधा सभ में बारहों महीना फूल फुलालें जेकरा चलते इनहना के सदाबहार नाँव दिहल गइल हवे। एह फूल के कुल आठ गो [[प्रजाति]] पावल जालीं<ref name=mad>[http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=12&taxon_id=105876 ''Catharanthus''.] Madagascar Catalogue. eFloras.</ref> जिनहन में [[गुलाबी सदाबहार]] ''कैथेरेंथस रोस़स (Catharanthus roseus)'' बहुतायत से मिले ला। एह आठ गो प्रजाति सभ में से सात गो [[मैडागास्कर]] के मूल पौधा हवें जबकि एक ठो ''कैथेरेंथस पुसिलस (C. pusillus)'' [[भारत]] आ [[श्रीलंका]] के मूल पौधा हवे। एकर अंगरेजी नाँव यूनानी भाषा से आइल हवे जेकर अरथ "शुद्ध फूल" होला।<ref name=jeps>[http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_IJM.pl?tid=10243 ''Catharanthus''.] The Jepson eFlora 2013.</ref> बैज्ञानिक रूप से ई ''एपोसाइनेसी (Apocynaceae)'' परिवार के पौधा हवें जेह में ''विंका'' जाति के पौधा भी आवे लें। ''कैथेरेंथस'' आ ''विंका'' दुनों जाति के कई पौधा सभ के अंगरेजी में आम नाँव ''पेरिविंकल'' से भी जानल जाला।<ref>[https://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=30167 ''Catharanthus''.] Integrated Taxonomic Information System (ITIS).</ref> खुद [[गुलाबी सदाबहार]] के पहिले ''विंका रोसस'' के नाँव से विंका जाति में रखल गइल रहे। पौधा झाड़ीनुमा होला आ फूल पाँच पंखुरी वाला होलें। इनहन में से कई प्रजाति सभ के जड़ी-बूटी के रूप में इस्तेमाल होला।<ref name="Parihar2018">{{cite book|author=Dr. M.L. Parihar|title=Vaikalpic Chikitsa-Paddhatiyon ke Madhyam se Samagra Swasthya-Prabandhan|url=https://books.google.com/books?id=hCFbDwAAQBAJ&pg=PA267|date=12 April 2018|publisher=Idea Publishing|pages=267–|id=GGKEY:3TH2DB97EYS}}</ref> आधुनिक [[डाक्टरी (बिद्या)|बैदकी]] में भी इनहन के इस्तेमाल होला आ करीबन 130 किसिम के एल्केलाइड निकासल जालें जिनहन में दवाई के गुन होला। ==प्रजाति== एह पौधा के कुल आठ गो [[प्रजाति]] पावल जाली:<ref name=mad/><ref name=o/> * ''Catharanthus coriaceus'' Markgr. – [[मैडागास्कर]] * ''Catharanthus lanceus'' (Bojer ex A.DC.) Pichon – मैडागास्कर * ''Catharanthus longifolius'' (Pichon) Pichon – मैडागास्कर * ''Catharanthus ovalis'' Markgr. – मैडागास्कर * ''Catharanthus pusillus'' (Murray) G.Don. – भारत, श्रीलंका, [[हिमालय|पच्छिमी हिमालय]] * ''[[गुलाबी सदाबहार|Catharanthus roseus]]'' (L.) G.Don. – (अंगरेजी नाँव: Madagascar periwinkle, old-maid, rosy periwinkle, pink periwinkle) – मैडागास्कर, इटली में प्राक्रितीकरण हो चुकल बा, दक्खिन एशिया, ऑस्ट्रेलिया, अमेरिका देस के दक्खिनी हिस्सा, मध्य अमेरिका क्षेत्र, भारत आ अउरी कई गो समुंद्री दीप सभ पर * ''Catharanthus scitulus'' (Pichon) Pichon – मैडागास्कर * ''Catharanthus trichophyllus'' (Baker) Pichon – मैडागास्कर, भारत में सदाबहार या बारहमासी के नाँव से जानल जाला == गैलरी == <gallery mode="packed"> Flowers of Catharanthus roseus .jpg|[[गुलाबी सदाबहार]] के गुलाबी फूल Vinca Cooler Raspberry Red 1zz.jpg|गहिरा लाल रंग के किसिम, गुलाबी सहाबहार के Delhi-Rajasthan 8-6-12 to 12-6-12 217.JPG|सफ़ेद फूल वाली किसिम, गुलाबी सदाबहार Red flower.JPG|लाल रंग के किसिम Catharanthus trichophyllus - Botanischer Garten, Dresden, Germany - DSC08556.JPG|''Catharanthus trichophyllus'' Catharanthus pusillus (Tiny Periwinkle) W IMG 3208.jpg|''Catharanthus pusillus'' </gallery> == इहो देखल जाय == * [[गुलाबी सदाबहार]] {{clear}} ==संदर्भ== {{Reflist|33em}} ==बाहरी कड़ी== {{Commons category|Catharanthus}} {{Wikispecies|Catharanthus}} * {{Britannica|355621}} * {{Catalogue of Life|Catharanthus}} {{जड़ीबूटी}} {{Taxonbar|from=Q1050790}} [[श्रेणी:कैथेरेंथस]] [[श्रेणी:सजावटी पौधा]] [[श्रेणी:फूलदार पौधा]] [[श्रेणी:जड़ीबूटी]] [[श्रेणी:आयुर्वेद में इस्तेमाल होखे वाला पौधा]] {{botany-stub}}
सारांश:
ई नोट कर लीं कि भोजपुरीपिडिया पर सगरी योगदान के दुसरा योगदानकर्ता लोगन द्वारा संपादित कइल जा सकेला, बदलल या हटावल जा सकेला। अगर आप ई नइखीं चाहत की राउर लिखल चीज के केहू भी बे-मोहछोह के संपादित क दे, तब ए के इहाँ मत डालीं।
रउआँ इहो वादा करत बानी की आप ई खुद लिखले बानी या फिर पब्लिक पहुँच में मौजूद या अइसने कौनों फ्री स्रोत से नकल कइले बानी (ढेर जानकारी खातिर
भोजपुरीपिडिया:कापीराइट सब
देखीं)।
बिना परमीशन के कॉपीराइट वाली चीज इहाँ कब्बो मत डालीं!
कैंसिल
संपादन में मदद
(नया विंडो में खोलीं)
ए पन्ना पर इस्तेमाल टेम्पलेट कुल:
टेम्पलेट:Botany-stub
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Britannica
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Catalogue of Life
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Cite book
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Clear
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Commons category
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Reflist
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Taxobox
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Taxonbar
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:Wikispecies
(
संपादन करीं
)
टेम्पलेट:जड़ीबूटी
(
संपादन करीं
)